India

Comments are closed

Η μουσική της Ινδίας

Ινδίες, μία χώρα με αρχαιότατο μουσικό πολιτισμό που οι αρχές του χάνονται μέσα στους αιώνες. Οι αφετηρίες της μουσικής και στην Ινδία ταυτίζονται με τις έννοιες της θρησκείας και της φιλοσοφίας και έτσι η μουσική συμπορεύεται μαζί τους. (Σύμφωνα με την παράδοση ο σοφός Ναράδα διδάχτηκε τη μουσική από τον Βράχμα και τη μετέδωσε στους ανθρώπους). Από φιλολογικές πηγές και από ζωγραφικές και γλυπτές αναπαραστάσεις, ξέρουμε ότι η μουσική ήταν γιά τους αρχαίους Ινδούς πλούσια ανθρώπινη έκφραση, με νόμους αυστηρά καθορισμένους και πολύπλοκους. Τις αρχαιότερες και ουσιαστικότερες γνώσεις για την αρχαία ινδική μουσική τις οφείλουμε στις συλλογές βεδικών κειμένων (επικλήσεις, δοξαστικοί ύμνοι, τελετουργίες θυσιών).

Η πίστη όμως που επικρατούσε, ότι δηλ. κάθε λάθος στη μουσική απαγγελία των ιερών κειμένων θα είχε καταστροφικές συνέπειες γιά την τάξη και την αρμονία του σύμπαντος, εξηγεί την επιμέλεια με την οποία μεταδόθηκαν τα βεδικά κείμενα. Η μουσική σημειογραφία των βεδικών ασμάτων, βασισμένη σε αριθμητικά σύμβολα, είναι από τις αρχαιότερες που γνωρίζουμε. Η ινδική μουσική εμφανίζει όλα τα τυπικά γνωρίσματα της μουσικής της Ανατολής (όπως η αρχαία ελληνική και η μουσική του αραβικού κόσμου). Συνεπώς είναι μία μονοφωνική μουσική (με εξαίρεση ένα είδος ετεροφωνίας, κάτι αντίστοιχο με τα δικά μας πολυφωνικά τραγούδια της Ηπείρου) που βασίζεται σε τρόπους. Είναι πρωταρχικά μία φωνητική μουσική που προεκτείνεται και σε οργανική. Η μουσική της Ινδίας διακρίνεται, όπως και εκείνη της Ευρώπης, σε έντεχνη, “κλασική” – έτσι την αποκαλούν οι Ινδοί μουσικολόγοι – και σε λαϊκή. Παρόλα αυτά, η κλασική ινδική μουσική εξακολουθεί και σήμερα να βασίζεται στον αυτοσχεδιασμό και έτσι δεν γράφεται με τον ίδιο βαθμό ακρίβειας που γράφεται μία δυτική παρτιτούρα.

Απ’ όλες τις πηγές που έχουμε στη διάθεση μας, γίνεται αντιληπτό ότι στην ινδουιστική Ινδία ηθρησκεία, η ποίηση, το θέατρο, ο χορός και η μουσική γεννήθηκαν και συνυπάρχουν – όπως και σε τόσους άλλους πολιτισμούς – σε μία άρρηκτη ενότητα όπου δύσκολα μπορεί κανείς να ξεχωρίσει τα όρια της μίας τέχνης από την άλλη. Οι ινδικές κλίμακες, επτάφθογγες κατά κανόνα, χρησιμοποιούν μικροδιαστήματα (αποστάσεις ηχητικές που είναι μικρότερες από το ημιτόνιο) και λέγονται σρούτι (υπάρχουν 22 σρούτι μέσα στο διάστημα της οκτάβας). Οι αποστάσεις των βαθμίδων στις ινδικές κλίμακες κυμαίνονται σε 2, 3 ή 4 σρούτι. Η ονομασία παν φθόγγων αποδίδεται με τις συλλαβές: σα, ρι, γκα, μα, πα, ντα, νι. Οι  φθόγγοι  αυτοί  δεν αντιστοιχούν  σε  μία ορισμένη συχνότητα. Ο εκτελεστής επιλέγει το τονικό ύψος που θα είναι καταλληλότερο γιά τη φωνή του ή για το όργανο που παίζει, και φυσικά το κλίμα της ερμηνείας που θέλει να δημιουργήσει. Η μουσική των Ινδιών στηρίζεται πάνω σε τρόπους*. Υπήρχε ένας μεγάλος αριθμός τρόπων. Σήμερα διατηρούνται περίπου εκατό και ισάριθμα πρότυπα ρυθμών, τατάλα*.

 

Η μουσική των Ινδιών χρησιμοποιεί ένα μεγάλο αριθμό οργάνων και αυτό είναι φυσικό, αν λογαριάσει κανείς τόσο την απέραντη γεωγραφική έκταση όσο και τη μακρόχρονη ιστορία του πολιτισμού της. Τα όργανα διαιρούνται σε τέσσερις κατηγορίες: στα έγχορδα (τάτα) που παίζονται με τα νύχια ή με δοξάρι, στα πνευστά (σουσίρα) όπως σάλπιγγες, κέρατα, ευθύαυλοι και πλαγίαυλοι, μορφές όμποε κτλ, στα τύμπανα (βιτάτα), όργανα με τεντωμένα δέρματα και στα κρουστά (γκάνα), όπως κουδούνια, σείστρα, κύμβαλα, γκόνγκ, λιθόφωνα κ.ά. Τα κυριότερα όργανα της Ινδίας ονομάζονται: βίνα*, σιτάρ*, ταμπουρά* (έγχορδα) και τάμπλα* (μεμβρανόφωνα με δύο τύμπανα).

Οι τέχνες της μουσικής και του χορού, που είναι πολύ αγαπητές στο λαό, ασκούνται σε επίπεδο επαγγελματικό, με μία μακροχρόνια προετοιμασία και προπαιδεία.Στην Ινδία, υπάρχει και η περιφερειακή λαϊκή μουσική. Σ’ ολόκληρη λ.χ. τη χώρα, οι γόητες φιδιών παίζουν τους σκοπούς τους με το διπλό κλαρίνο.Σ’ ένα χώρο τόσο εκτεταμένο, όπως η Ινδία, και σ’ ένα λαό, που οι ανισότητες, οικονομικές και κοινωνικές, είναι ιλιγγιώδεις, είναι πολύ φυσικό να υπάρχουν και μουσικές, που διαφέρουν πολύ μεταξύ τους και που καλύπτουν ένα τεράστιο φάσμα μουσικών ειδών: από τα απλοϊκά, επίμονα, ρυθμικά ή μελωδικά “λιτανικά” τραγούδια, ή τα τραγούδια της δουλειάς, ,έως τα επικά και αφηγηματικά. Κυρίαρχη θέση κατέχει πάντα το θρησκευτικό τραγούδι, αφιερώματα στους θεούς, αφηγηματικές ή και δραματικές αναπαραστάσεις. Οι τέχνες της μουσικής και του χορού των Ινδιών έγιναν γνωστές στη Δύση, από τα συγκροτήματα που περιοδεύουν σ’ ολόκληρο τον κόσμο και τις παρουσιάζουν. Πολλοί συνθέτες της Δύσης έχουν επηρεαστεί από την ινδική μουσική και πολλές φορές θέλησαν να γράψουν έργα, σύμφωνα με τη νοοτροπία, την τεχνοτροπία και το ιδιάζον πνεύμα της.

Related Posts

Comments are closed.